งานบวชนาค ของชาวไทยใหญ่ ที่สืบทอดมาแต่โบราณ ประเพณีปอยส่างลอง แม่ฮ่องสอน
ประเพณีปอยส่างลอง แม่ฮ่องสอน
ความศรัทธาในพระพุทธศาสนา ของชาวไทยใหญ่มีมาแต่โบราณ สือบทอดส่งต่อกันเหมือนเป็นมรดกอันล้ำค่า น่ายกย่อง การที่ลูกชายได้บวชเณรในพุทธศาสนา จึงถือเป็นบุญอันยิ่งใหญ่ของครอบครัว
ปอยส่างลอง หรือ งานประเพณีบวชลูกแก้ว ของชาวไทยใหญ่ เป็นการบรรพชาสามเณรให้สืบทอดในพระพุทธศาสนา และเพื่อเรียนรู้พระธรรมคำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า โดยมีความเชื่อว่า… ถ้าลูกของตนได้บวชเป็นสามเณรจะได้รับอานิสงส์อันแรงกล้า และเมื่ออายุย่างเข้า 9 ปี ครอบครัวที่มีลูกชายจะนิยมให้ลูกบวชเรียน เพราะถือว่าลุกชายยังบริสุทธิ์ผุดผ่องอยู่ พิธีนี้จะจัดกันอย่างยิ่งใหญ่ แต่ละครอบครัวที่มีลูกชายวัยเดียวกัน จะชักชวนและจัดงานบวชพร้อมๆกัน ในพิธีจะมีการแต่งตัวให้นาคอย่างดงามคล้ายเจ้าชายไทยใหญ่ ใส่เครื่องทรงคล้ายกษัตริย์ เมื่อเข้าขบวนแห่ก็ให้ขึ้นหลังม้า กางสัปทน(ร่ม) จัดขบวนแห่อย่างสวยงามไปบวชที่วัด มีการจุดบั้งไฟเฉลิมฉลอง หลังจากบวชเป็นเณรเรียบร้อย ก็จะศึกษาเล่าเรียนพุทธศาสนาอยู่ที่วัด พออายุได้ประมาณ 19 ปี ก็ลาสิกขา
ปอยส่างลองเป็นอีกประเพณีหนึ่งของชาวไทยใหญ่ในจังหวัดแม่ฮ่องสอนซึ่งมักจะจัดกันใน 3 อำเภอหลักของจังหวัดแม่ฮ่องสอนคืออำเภอขุนยวม อำเภอเมือง และ อำเภอปาย ลักษณะที่น่าสนใจของประเพณีปอยส่างลองก็คือการบวชเป็นสามเณรหรือพระภิกษุตามแบบ
ฉบับของชาวไทยใหญ่ ซึ่งงานจะมีทั้งหมด 3 วัน ความน่าสนใจอีกอย่างหนึ่งก็คือคนที่เป็นนาคจะแต่งหน้าทาปากดูมีเอกลักษณ์ และจะไม่มีการโกนคิ้ว สำหรับภิกษุที่เป็นไทยใหญ่ หรือชาวพม่า และนอกจากนี้ก็ยังแต่งตัวด้วยเสื้อผ้าอาภรณ์ที่สวยงามและตกแต่งด้วยดอกไม้ ซึ่งมาถึงขั้นตอนนี้เราจะไม่เรียกว่านาค แต่จะเรียกว่า “ส่างลอง” ในวันที่สองก็จะเป็นวันที่ส่างลองจะต้องไปขอขมาลาบวชกับญาติผู้ใหญ่ และวันที่สามจึงจัดขบวนแห่ส่างลองไปถามถนนเดินทางไปยังวัด เพื่อทำพิธีอุปสมบทต่อไป พิธีนี้อาจจะดูไม่ต่างจากการอุปสมบททั่วๆไปนัก ในแง่ของพิธีกรรม แต่ความน่าสนใจจะอยู่ที่การแต่งตัวของส่างลองและขบวนแห่
นับเป็นการปลูกฝังให้ลูกหลานได้เรียนรู้พระพุทธศาสนาตั้งแต่ยังเล้ก เพื่อกล่อมเกลาจิตใจและอบรมสั่งสอนให้เป็นคนดี เป็นพุทธมามกะที่สืบสานพระศาสนาต่อไป
อร่อยประจำถิ่น
ใครชอบข้าวซอยต้องร้านข้าวซอยป้านูญ อยุ่แถวถนนผดุงม่วยต่อ ในตัวเมือง เปิด 07.00 – 16.00
อาหารชื่อแปลกอีกอย่างคือ ข้าวกั้นจิ๊น เจ้าอร่อยต้องที่ร้านศรีบัว อยู่ถนนสิงหนาทบำรุง ใกล้ตลาดสายหยุด เปิด 09.00 – 20.00
รู้ก่อนเดินทาง
ประเพณีบวชลูกแก้วหรือประเพณีปอยส่างลอง มีระหว่างเดือน มีนาคม – เมษายน ระยะเวลา 3 – 7 วัน มักจัดกันที่ อ.ขุนยวม อ.ปาย และ อ.เมือง
